Een relatie is voor veel mensen het belangrijkste in hun leven. Toch gaat het er ook vaak mis, juist omdat we hoge verwachtingen hebben van de ander. Presentator Mark Schaaf vertelde onlangs openlijk over de uitdagingen in zijn leven als vader en partner. Hij vormt samen met Lot een samengesteld gezin met drie kinderen. Zijn verhaal raakt iets wat veel mensen herkennen: een goede verbinding met een ander opbouwen kost tijd, moeite en eerlijkheid. Maar wat maakt een partnerschap nou eigenlijk sterk?
Vertrouwen is de basis van elke sterke verbinding
Onderzoek laat zien dat vertrouwen de belangrijkste pijler is onder een duurzame liefdesrelatie. Zonder vertrouwen ontstaat er twijfel, en twijfel zorgt voor afstand. Dat betekent niet dat je nooit ruzie mag hebben of het ergens niet over eens bent. Sterker nog: koppels die af en toe botsen en dat goed uitpraten, blijken in veel gevallen steviger in hun schoenen te staan dan koppels die nooit iets uitspreken. Het gaat erom dat je weet dat de ander er voor je is, ook als het tegenzit. Mark Schaaf liet dat zien toen zijn dochter Charlie vlak na de geboorte in gevaar was en zijn toenmalige partner een postnatale depressie kreeg. Hij nam de zorg op zich, alle nachten, omdat er geen andere keuze was. Dat soort momenten laten zien hoe sterk of kwetsbaar een band werkelijk is.
Communicatie voorkomt dat kleine irritaties groot worden
Veel relatieproblemen beginnen niet met grote ruzies, maar met kleine dingen die nooit worden uitgesproken. Een opmerking die je dwars zit, een gewoonte van de ander die je stoort, een gevoel dat je niet serieus wordt genomen. Als je die dingen opslikt, stapelen ze zich op. Relatietherapeuten zien dit patroon vaak terugkomen: mensen wachten te lang met praten, totdat er een uitbarsting volgt over iets wat eigenlijk maar klein was. Open communicatie vraagt oefening. Het helpt om te praten vanuit jezelf, dus niet “jij doet altijd…” maar “ik voel me…” op die manier beschuldig je de ander niet, maar deel je wel wat er in je omgaat. Dat maakt het makkelijker voor de ander om te luisteren zonder zich aangevallen te voelen.
Een samengesteld gezin vraagt om extra aandacht en geduld
Steeds meer stellen vormen een samengesteld gezin, zoals Mark Schaaf en Lot dat doen met hun drie kinderen uit eerdere relaties. Dat brengt een heel eigen dynamiek met zich mee. Kinderen moeten wennen aan nieuwe volwassenen in hun leven, en volwassenen moeten leren omgaan met kinderen die niet van henzelf zijn. Dat gaat niet vanzelf. Loyaliteitsconflicten spelen kinderen vaak parten: ze houden van hun biologische ouder, maar voelen ook ruimte voor de nieuwe partner van die ouder. Die twee gevoelens kunnen tegelijkertijd bestaan, maar dat begrijpen kinderen zelf niet altijd. Experts die zich bezighouden met gezinstherapie benadrukken dat rust en voorspelbaarheid hierin het meeste helpen. Als kinderen weten waar ze aan toe zijn en zich veilig voelen, groeit het vertrouwen vanzelf.
Liefde vraagt ook om ruimte voor jezelf
Een gezonde partnerrelatie bestaat niet alleen uit samen zijn. Mensen die als individu gelukkig zijn, brengen meer mee naar een samenleving dan mensen die zichzelf verliezen in de ander. Dat klinkt tegenstrijdig, maar het klopt. Als je altijd bezig bent met wat de ander nodig heeft en vergeet wat jijzelf nodig hebt, raak je op den duur uitgeput. Dat merk je in je stemming, je geduld en uiteindelijk ook in de sfeer thuis. Tijd voor vrienden, een hobby of gewoon even stilte is geen luxe, maar een noodzakelijke tegenhanger van alle drukte die bij samenleven hoort. Mark Schaaf sprak ook over het schuldgevoel dat ouders en partners soms voelen als ze even niets voor de ander doen. Toch is dat schuldgevoel vaak onterecht. Wie goed voor zichzelf zorgt, kan ook beter voor anderen zorgen.
Veelgestelde vragen
Hoe weet je of een relatie nog gezond is?
Een gezonde partnerrelatie kenmerkt zich door wederzijds respect, open communicatie en het gevoel dat je jezelf kunt zijn. Als je je vaak onveilig, ongehoord of verdrietig voelt bij de ander, is het verstandig om daarover te praten, eventueel met hulp van een therapeut.
Hoe vaak hebben stellen ruzie en is dat normaal?
Ruzie maken is normaal en zelfs gezond, zolang je het daarna uitpraat. Stellen die nooit onenigheid hebben, zwijgen soms over dingen die hen bezighouden. Dat kan op de lange termijn meer schade aanrichten dan een eerlijk conflict.
Wat helpt als je als stel door een moeilijke periode gaat?
Als stellen door een moeilijke periode gaan, helpt het om tijd te blijven maken voor elkaar, ook als het druk is. Praten over wat je voelt, samen kleine dingen ondernemen en eventueel professionele begeleiding zoeken zijn bewezen manieren om de band te versterken.
Wanneer is relatietherapie een goed idee?
Relatietherapie is een goed idee zodra je merkt dat dezelfde problemen steeds terugkomen en jullie er samen niet uitkomen. Je hoeft niet in een crisis te zitten om hulp te zoeken. Veel stellen gaan naar therapie om te leren beter met elkaar te communiceren, voordat problemen groter worden.
